ဗဟုသုတ

ကမ္ဘာကျော်လက္ခဏာဆရာကြီး ကိုင်ရို ဟောကိန်းနဲ့ အနာဂတ်မြန်မာပြည်ကြီး၏ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ဆိုင်ရာ အလွန်အားရဖွယ်ကောင်းသော အချက်များ

ကမ္ဘာကျော်လက္ခဏာဆရာကြီး ကိုင်ရို ဟောကိန်းနဲ့ အနာဂတ်မြန်မာပြည်ကြီး၏ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ဆိုင်ရာ အလွန်အားရဖွယ်ကောင်းသော အချက်များ။ ကမ္ဘာကျော် လက္ခဏာဆရာဖြစ်သော ကိုင်ရိုသည်

ကမ္ဘာတွင်ဖြစ်ပျက်လာမည့် အရာများကို ကြိုတင်ဟောကိန်းထုတ်ခဲ့ရာ မှန်ကန်သဖြင့် အလွန်မှပင် ထင်ရှားကျော်ကြားလေသည်။ တစ်နေ့တွင် မစ္စတာကိုင်ရိုထံသို့ အမေရိကန်သံအမတ်ကြီး ရောက်ရှိလာလေသည်။ ကိုင်ရိုမှ ခရီးဦးကြိုဆို နေရာထိုင်ခင်းပေးပြီး သံအမတ်ကြီးနှင့်

စကားစမြည်ပြောလေသည်။ ကိုင်ရိုသည်ကား ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင် တော်တော်များများနှင့် ကမ္ဘာ့ရေးရာများကို ဟောကိန်းထုတ်ထားရာ မှန်ကန်သဖြင့် နိူင်ငံခေါင်းဆောင်များ၊ဝန်ကြီးများ၊သံအမတ်များဖြင့် သိကျွမ်းလေသည်။ သံအမတ်ကြီးလာသောအချိန်သည်ကား

ပထမကမ္ဘာစ.စ်ကြီးပြီးသော အချိန်ဖြစ်လေသည်။ သံအမတ်က ကိုင်ရိုအားမေးလေသည်။ မစ္စတာကိုင်ရိုရေ တခုလောက်ကူညီပါ။ ဘာများလဲ သံအမတ်ကြီး။ အခုက ကြီးမားတဲ့ကမ္ဘာစ.စ်ကြီးပြီးဆုံးခဲ့ပြီလေ။ တို့အမေရိကန်တွေ မဟာမိတ်ဘက်ကဝင်ကူတိုက်လို့ နိဂုံးချုပ်သွားပြီ

ဒီနောက်ပိုင်း ကမ္ဘာကြီးမှာ ဘာတွေဆက်ဖြစ်မလဲ သိချင်တာ။ ကိုင်ရိုလည်း နာရီဝက်ခန့်ကြာသော် သံအမတ်ကြီးအား ပြောလေသည်။ သံအမတ်ကြီးခင်ဗျ နောက်အနှစ်၂၀လောက်ကြရင် နောက်ထပ်ကမ္ဘာစ.စ်ကြီးဖြစ်ဦးမယ်။ ဒီထက်ပိုကြီးမားမယ်။ လူတွေေ.သကြလိမ့်မယ်။

အဲဒီစ.စ်ပြီးရင် ခင်ဗျားတို့ အမေရိကန်ဟာ ၂၁ရာစုလောက်ထိ စူပါ ပါဝါနိူင်ငံဖြစ်လိမ့်မယ်။ သံအမတ်ကြီး။အိုးမိုင်ဂေါ့ဘုရားသခင် ကောင်းချီးပေးပါစေ (၁၉၂ဝခုနှစ်က ကမ္ဘာ့စူပါပါဝါသည် အဂ်လိပ် (ဗြိတိန်)နိူင်ငံဖြစ်ပြီး ထိုအချိန်က အမေရိကန်သည်

ဘက်စုံတိုးတက်အားကောင်းလာသော နိုင်ငံအဖြစ်သာရှိသေးသည်။ သံအမတ်ကြီး -ဆက်ပြောပါဦး မစ္စတာကိုင်ရိုရေ။ ကိုင်ရို- အိုး နောက်တခု ထူးခြားတာရှိသေးတယ် သံအမတ်ကြီး။ ဘာများလဲ မစ္စတာကိုင်ရို။ ခင်ဗျားတို့အမေရိကန်က စူပါပါဝါနိူင်ငံဖြစ်သလို

စူပါပါဝါ လူသားတစ်ဦးလည်း ပေါ်ထွက်လာလိမ့်မယ်။ ဘယ်လိုလူသားလဲ ကိုင်ရို အမေရိကန်ကနေ ထွက်ပေါ်လာမှာလား။ မဟုတ်ဘူးဗျ ဘားမား(မြန်မာ)ကနေ ထွက်ပေါ်လာလိမ့်မယ်။ ထိုအချိန်က မြန်မာပြည်အား ဘားမားဟုခေါ်ကြလေသည်။ ဘယ်လိုစူပါပါဝါလူသားလည်း မစ္စတာကိုင်ရို

ကမ္ဘာ့လူသားတွေရဲ့စိတ်နှလုံးကို အေးချမ်းစေပြီး ပူပန်မှု့တွေကို ဖြေဖျောက်ပေးမယ့်လူသားပါ။ ကမ္ဘာကြီးကို ကောင်းကျိုးပြုမယ့်လူသားပါ။ ဘာသာရေးနဲ့လည်း ဆက်နွယ်နေတယ်ဗျ။ သူဟာ ကောင်းမြတ်စစ်မှန်တဲ့ သဘာဝတရားကြီးကို ကမ္ဘာ့လူသားတွေ ထိတွေ့သိခွင့်ရအောင်

ဖြန့်ပေးလိမ့်မယ်။ ၂၁ရာစုအလယ် (၂၀၅၀)လောက်ရောက်ရင် အဲဒီလူသားဟာ ဘားမားနိူင်ငံရဲ့သမ္မတဖြစ်လာလိမ့်မယ်။ သူသမ္မတဖြစ်ရင် ဘားမားဟာ ဘုန်းမီးတောက်လိမ့်မယ်။ အရမ်းကို တိုးတက်ချမ်းသာကြွယ်ဝလာမယ်။ စက်မှုလက်မှု စီးပွားရေး စစ်ရေး ပညာရေးအပြင်

တခြားသောအရာတွေပါ ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်းဖြစ်လာမယ်။ သူ့အုပ်ချုပ်တဲ့ ဘားမားပြည်ဟာ ပညာတတ်တွေ လူတော်တွေအများကြီး ပေါ်ထွက်လာဦးမယ်။ အဖိုးတန် ကျောက်မျက်ရတနာတွေ အလျှံအပယ်ထွက်လာမယ်သူကိုးကွယ်တဲ့ ဘာသာတရား(ဗုဒ္ဓဘာသာ)ကိုလည်း

ကမ္ဘာအနှံ ဖြန့်ချီလိုက်မယ်။ နောက်ဆုံး တစ်ကမ္ဘာလုံး ကပ်ဘေး စ.စ်ဘေး အင.တ်ဘေးတွေပြ.င်းထ.န်စွာ ခံစားခဲ့ရလို့ လူသားအားလုံး အမှောင်ဖုံး ေ.ကြာက်လ.န့်နေချိန်မှာ သူကိုးကွယ်တဲ့ ဘာသာတရားနဲ့ ထိတွေ့ခံစားစေပြီး လူသားတွေကို အေးချမ်းစေလိမ့်မယ်။

လွတ်မြောက်စေလိမ့်မယ်။ ကမ္ဘာ့လူသားအားလုံးဟာ အဲဒီဘာသာတရားရဲ့ စစ်မှန်မှုကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးပြီး အဲဒီလူသားကို လေးစားလာကြလိမ့်မယ်။ ထိုလူသား၏ပြောစကားများကိုလည်း တစ်မ္ဘာလုံးကလူတွေ လက်ခံနားထောင်ကြလိမ့်မယ်။ နောက်ပိုင်း တစ်ကမ္ဘာလုံးဟာ

ဗုဒ္ဓဘာသာ(ထေရဝါဒ)ဖြစ်လာလိမ့်မယ်။ ဘားမားဟာလည်း ဗုဒ္ဓဘာသာနိူင်ငံများအားလုံးရဲ့ ခေါင်းဆောင်နိူင်ငံဖြစ်လိမ့်မယ်။ ကမ္ဘာ့လူသားအားလုံး ဘာမားကို သွားရောက်လေ့လာကြလိမ့်မယ်။ နိူင်ငံရေးမှာ အမေရိကန်က စူပါပါဝါဖြစ်ရင် ဘားမားက ဘာသာရေးမှာ

စူပါပါဝါ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာမယ်။ အဲဒီ စစ်မှန်တဲ့တရားတွေကနေပြီး ကမ္ဘာကြီးမှာ စ.စ်ဘေးက.ပ်ဘေး အင.တ်ဘေးတွေ ကင်းစင်သွားမယ်၊ ကင်းစင်ပြီးရင် သဘာဝတရားကြီးတွေ ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာမယ်။ သစ်တောသစ်ပင် မြစ်ရေ စမ်းချောင်း

ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာမယ်။ ရာသီဥတုကောင်းမွန်မှန်ကန်လာမယ်။ ကမ္ဘာကြီးအေးချမ်းလာမယ် ကမ္ဘာ့လူသားတွေဟာ မေတ္တာဓာတ်ကြီးမားလာမယ်။ ထိုလူသားမှာ လ.က်န.က်တခုပါလိမ့်မယ်။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိလ.က်န.က်အားလုံးကို

နိဂုံးချုပ်နိူင်တယ်။(မေတ္တာလက်နက်) မစ္စတာကိုင်ရိုမှ အမေရိကန်သံအမတ်ကြီးအား ထိုအကြောင်းအရာများကို ပြောပြပြီး ခဏနားကာ ကော်ဖီသောက်လေသည်။ သောက်ပြီးသောအခါ သံအမတ်ကြီးနှင့် အမေရိကန်နိူင်ငံ၏ ဖြစ်လာမည့်အနာဂတ်များကို

ဆက်လက်ပြောနေလေတော့သတည်း။ နောက်ရက်တွင်မစ္စတာကိုင်ရိုသည် ဘားမားနိူင်ငံမှကိုးကွယ်သော ဘာသာအားလေ့လာ ကြည့်ရာ ထိုဘာသာမှာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဖြစ်မှန်း သိလေသည်။ သူ၏ဟောကိန်းအရ ၂၁ ရာစုအလယ် (၂၀၅၀)တွင်

ဘားမားသမ္မတဖြစ်လာမည့်သူအား အမည်ပေးခဲ့လေသည်။ ထိုအမည်ကား” ဘုရားရှင်၏ စစ်မှန်တရားအား ကောင်းကျိုးပြုသောမင်း”(မြန်မာအခေါ် ဗုဒ္ဓရာဇာ)ဖြစ်လေတော့သည် (ကိုင်ရိုဟောကိန်းများထဲမှ ကူးယူဖော်ပြသည်) လေးစားစွာဖြင့် ခရက်ဒစ်

ကမာၻေက်ာ္လကၡဏာဆရာႀကီး ကိုင္ရို ေဟာကိန္းနဲ႕ အနာဂတ္ျမန္မာျပည္ႀကီး၏ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ဆိုင္ရာ အလြန္အားရဖြယ္ေကာင္းေသာ အခ်က္မ်ား။ ကမာၻေက်ာ္ လကၡဏာဆရာျဖစ္ေသာ ကိုင္ရိုသည္

ကမာၻတြင္ျဖစ္ပ်က္လာမည့္ အရာမ်ားကို ႀကိဳတင္ေဟာကိန္းထုတ္ခဲ့ရာ မွန္ကန္သျဖင့္ အလြန္မွပင္ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားေလသည္။ တစ္ေန႕တြင္ မစၥတာကိုင္ရိုထံသို႔ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီး ေရာက္ရွိလာေလသည္။ ကိုင္ရိုမွ ခရီးဦးႀကိဳဆို ေနရာထိုင္ခင္းေပးၿပီး သံအမတ္ႀကီးႏွင့္

စကားစျမည္ေျပာေလသည္။ ကိုင္ရိုသည္ကား ကမာၻ႔ေခါင္းေဆာင္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔ေရးရာမ်ားကို ေဟာကိန္းထုတ္ထားရာ မွန္ကန္သျဖင့္ နိူင္ငံေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ဝန္ႀကီးမ်ား၊သံအမတ္မ်ားျဖင့္ သိကြၽမ္းေလသည္။ သံအမတ္ႀကီးလာေသာအခ်ိန္သည္ကား

ပထမကမာၻစ.စ္ႀကီးၿပီးေသာ အခ်ိန္ျဖစ္ေလသည္။ သံအမတ္က ကိုင္ရိုအားေမးေလသည္။ မစၥတာကိုင္ရိုေရ တခုေလာက္ကူညီပါ။ ဘာမ်ားလဲ သံအမတ္ႀကီး။ အခုက ႀကီးမားတဲ့ကမာၻစ.စ္ႀကီးၿပီးဆုံးခဲ့ၿပီေလ။ တို႔အေမရိကန္ေတြ မဟာမိတ္ဘက္ကဝင္ကူတိုက္လို႔ နိဂုံးခ်ဳပ္သြားၿပီ

ဒီေနာက္ပိုင္း ကမာၻႀကီးမွာ ဘာေတြဆက္ျဖစ္မလဲ သိခ်င္တာ။ ကိုင္ရိုလည္း နာရီဝက္ခန႔္ၾကာေသာ္ သံအမတ္ႀကီးအား ေျပာေလသည္။ သံအမတ္ႀကီးခင္ဗ် ေနာက္အႏွစ္၂၀ေလာက္ၾကရင္ ေနာက္ထပ္ကမာၻစ.စ္ႀကီးျဖစ္ဦးမယ္။ ဒီထက္ပိုႀကီးမားမယ္။ လူေတြေ.သၾကလိမ့္မယ္။

အဲဒီစ.စ္ၿပီးရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ အေမရိကန္ဟာ ၂၁ရာစုေလာက္ထိ စူပါ ပါဝါနိူင္ငံျဖစ္လိမ့္မယ္။ သံအမတ္ႀကီး။အိုးမိုင္ေဂါ့ဘုရားသခင္ ေကာင္းခ်ီးေပးပါေစ (၁၉၂ဝခုႏွစ္က ကမာၻ႔စူပါပါဝါသည္ အဂ္လိပ္ (ၿဗိတိန္)နိူင္ငံျဖစ္ၿပီး ထိုအခ်ိန္က အေမရိကန္သည္

ဘက္စုံတိုးတက္အားေကာင္းလာေသာ နိုင္ငံအျဖစ္သာရွိေသးသည္။ သံအမတ္ႀကီး -ဆက္ေျပာပါဦး မစၥတာကိုင္ရိုေရ။ ကိုင္ရို- အိုး ေနာက္တခု ထူးျခားတာရွိေသးတယ္ သံအမတ္ႀကီး။ ဘာမ်ားလဲ မစၥတာကိုင္ရို။ ခင္ဗ်ားတို႔အေမရိကန္က စူပါပါဝါနိူင္ငံျဖစ္သလို

စူပါပါဝါ လူသားတစ္ဦးလည္း ေပၚထြက္လာလိမ့္မယ္။ ဘယ္လိုလူသားလဲ ကိုင္ရို အေမရိကန္ကေန ထြက္ေပၚလာမွာလား။ မဟုတ္ဘူးဗ် ဘားမား(ျမန္မာ)ကေန ထြက္ေပၚလာလိမ့္မယ္။ ထိုအခ်ိန္က ျမန္မာျပည္အား ဘားမားဟုေခၚၾကေလသည္။ ဘယ္လိုစူပါပါဝါလူသားလည္း မစၥတာကိုင္ရို

ကမာၻ႔လူသားေတြရဲ႕စိတ္ႏွလုံးကို ေအးခ်မ္းေစၿပီး ပူပန္မႈ႕ေတြကို ေျဖေဖ်ာက္ေပးမယ့္လူသားပါ။ ကမာၻႀကီးကို ေကာင္းက်ိဳးျပဳမယ့္လူသားပါ။ ဘာသာေရးနဲ႕လည္း ဆက္ႏြယ္ေနတယ္ဗ်။ သူဟာ ေကာင္းျမတ္စစ္မွန္တဲ့ သဘာဝတရားႀကီးကို ကမာၻ႔လူသားေတြ ထိေတြ႕သိခြင့္ရေအာင္

ျဖန႔္ေပးလိမ့္မယ္။ ၂၁ရာစုအလယ္ (၂၀၅၀)ေလာက္ေရာက္ရင္ အဲဒီလူသားဟာ ဘားမားနိူင္ငံရဲ႕သမၼတျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ သူသမၼတျဖစ္ရင္ ဘားမားဟာ ဘုန္းမီးေတာက္လိမ့္မယ္။ အရမ္းကို တိုးတက္ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝလာမယ္။ စက္မႈလက္မႈ စီးပြားေရး စစ္ေရး ပညာေရးအျပင္

တျခားေသာအရာေတြပါ ကမာၻ႔ထိပ္တန္းျဖစ္လာမယ္။ သူ႕အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ဘားမားျပည္ဟာ ပညာတတ္ေတြ လူေတာ္ေတြအမ်ားႀကီး ေပၚထြက္လာဦးမယ္။ အဖိုးတန္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာေတြ အလွ်ံအပယ္ထြက္လာမယ္သူကိုးကြယ္တဲ့ ဘာသာတရား(ဗုဒၶဘာသာ)ကိုလည္း

ကမာၻအႏွံ ျဖန႔္ခ်ီလိုက္မယ္။ ေနာက္ဆုံး တစ္ကမာၻလုံး ကပ္ေဘး စ.စ္ေဘး အင.တ္ေဘးေတြျပ.င္းထ.န္စြာ ခံစားခဲ့ရလို႔ လူသားအားလုံး အေမွာင္ဖုံး ေ.ၾကာက္လ.န႔္ေနခ်ိန္မွာ သူကိုးကြယ္တဲ့ ဘာသာတရားနဲ႕ ထိေတြ႕ခံစားေစၿပီး လူသားေတြကို ေအးခ်မ္းေစလိမ့္မယ္။

လြတ္ေျမာက္ေစလိမ့္မယ္။ ကမာၻ႔လူသားအားလုံးဟာ အဲဒီဘာသာတရားရဲ႕ စစ္မွန္မႈကို လက္ေတြ႕က်င့္သုံးၿပီး အဲဒီလူသားကို ေလးစားလာၾကလိမ့္မယ္။ ထိုလူသား၏ေျပာစကားမ်ားကိုလည္း တစ္မာၻလုံးကလူေတြ လက္ခံနားေထာင္ၾကလိမ့္မယ္။ ေနာက္ပိုင္း တစ္ကမာၻလုံးဟာ

ဗုဒၶဘာသာ(ေထရဝါဒ)ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ ဘားမားဟာလည္း ဗုဒၶဘာသာနိူင္ငံမ်ားအားလုံးရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္နိူင္ငံျဖစ္လိမ့္မယ္။ ကမာၻ႔လူသားအားလုံး ဘာမားကို သြားေရာက္ေလ့လာၾကလိမ့္မယ္။ နိူင္ငံေရးမွာ အေမရိကန္က စူပါပါဝါျဖစ္ရင္ ဘားမားက ဘာသာေရးမွာ

စူပါပါဝါ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္လာမယ္။ အဲဒီ စစ္မွန္တဲ့တရားေတြကေနၿပီး ကမာၻႀကီးမွာ စ.စ္ေဘးက.ပ္ေဘး အင.တ္ေဘးေတြ ကင္းစင္သြားမယ္၊ ကင္းစင္ၿပီးရင္ သဘာဝတရားႀကီးေတြ ျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာမယ္။ သစ္ေတာသစ္ပင္ ျမစ္ေရ စမ္းေခ်ာင္း

ျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာမယ္။ ရာသီဥတုေကာင္းမြန္မွန္ကန္လာမယ္။ ကမာၻႀကီးေအးခ်မ္းလာမယ္ ကမာၻ႔လူသားေတြဟာ ေမတၱာဓာတ္ႀကီးမားလာမယ္။ ထိုလူသားမွာ လ.က္န.က္တခုပါလိမ့္မယ္။ ကမာၻေပၚရွိလ.က္န.က္အားလုံးကို

နိဂုံးခ်ဳပ္နိူင္တယ္။(ေမတၱာလက္နက္) မစၥတာကိုင္ရိုမွ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီးအား ထိုအေၾကာင္းအရာမ်ားကို ေျပာျပၿပီး ခဏနားကာ ေကာ္ဖီေသာက္ေလသည္။ ေသာက္ၿပီးေသာအခါ သံအမတ္ႀကီးႏွင့္ အေမရိကန္နိူင္ငံ၏ ျဖစ္လာမည့္အနာဂတ္မ်ားကို

ဆက္လက္ေျပာေနေလေတာ့သတည္း။ ေနာက္ရက္တြင္မစၥတာကိုင္ရိုသည္ ဘားမားနိူင္ငံမွကိုးကြယ္ေသာ ဘာသာအားေလ့လာ ၾကည့္ရာ ထိုဘာသာမွာ ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာျဖစ္မွန္း သိေလသည္။ သူ၏ေဟာကိန္းအရ ၂၁ ရာစုအလယ္ (၂၀၅၀)တြင္

ဘားမားသမၼတျဖစ္လာမည့္သူအား အမည္ေပးခဲ့ေလသည္။ ထိုအမည္ကား” ဘုရားရွင္၏ စစ္မွန္တရားအား ေကာင္းက်ိဳးျပဳေသာမင္း”(ျမန္မာအေခၚ ဗုဒၶရာဇာ)ျဖစ္ေလေတာ့သည္ (ကိုင္ရိုေဟာကိန္းမ်ားထဲမွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္) ေလးစားစြာျဖင့္ ခရက္ဒစ္